අපේ පවුලේ 1976 ග්රිෂ්ම කාලයේ අතීතය පෙන්වන පින්තූරයක්, AI තාක්ෂණයෙන් වර්ණවත් කරමින් පරීක්ෂා කළේය. එම පින්තූරයේ නානවෙනි තොරතුරු අඩුවීම නිසා, යන්ත්රය තවත් තොරතුරු හෝඩුවාවක් පිරවීමට යත්න කළේය.
කොහොමද සිදු වෙලා? ලේඛකයා පැරණි කලු-සුදු ෆිල්ම් නෙගටීව් එකක් ස්කෑන් කර, ChatGPT සමඟ වර්ණකරණය කළා. ඔහු මතකයේ පවතින රන් පැහැති ජීන්ස්, හරිත ගොඩේ, නිල් කාර් එක වැනි තොරතුරු AI ට ලබා දුන්නා. AI ඒ සියලු දේ සාර්ථකව පුරවා දුන්නේ නමුත්, අසම්පූර්ණ තොරතුරු ඇති තැන් – උදාහරණයක් ලෙස, අයියාගේ නහර තොල් – AI වැරදි පුරවා ඇත. ඒ නිසා පින්තූරය තවත් කෙනෙකුගේ රූපයක් වගේ පෙනුනේය.
එසේම, 1920 දශකයේ ඉල්ලූස් රජයේ මාර්ගය ඉදිකිරීමේ පින්තූරයක්ද AI මගින් වර්ණකරණය කරන ලදී. පින්තූරය ඉතා කුඩා වූවත්, කඩදාසි ස්කෑනර් එකෙන් ලැබූ තොරතුරු පදනම් කරගනිමින් AI ගොඩේ, ඉදිකරුවන්ගේ ඇඳුම් වර්ණය, ඉස්සර මැටි ගල්, තාරු වැනි දේ පුරවා දුන්නා. නමුත්, පුවරුවේ ලියැවුණු “USA Liberty Loan” කියන වචනය වස්තුවේ තොරතුරු අඩුවීම නිසා වැරදි වචනයක් ලෙස පෙනුනේය.
ඇයි මෙය වැදගත්? තාක්ෂණය තොරතුරු අඩුවීමේ අවස්ථාවන්හි පුරවා දීමට ඉඩ සලසන අතර, එම පුරවා දැමීම සැබෑ තත්ත්වය නොවෙයි. ඒ නිසා පුරාතන ලේඛන, ඡායාරූප, ඉතිහාසය ආදිය අඩු තොරතුරු හේතුවෙන් අසත්ය තොරතුරු පළ කිරීමට ඉඩ ඇත.
ශ්රී ලංකාවට ඇති වැදගත්කම
ශ්රී ලංකාවේ ඉතිහාසය, සංස්කෘතිය, පුරාතන ග්රන්ථ පත්රයන් පරික්ෂා කරන විද්යාඥයින්, සංරක්ෂකයින්, ඩිජිටල් පුවත්කාරයින් සඳහා AI රංගනයේ මෙම අඩු තොරතුරු ගැටලුව වැදගත් වේ. එය:
- පෙරළියෙන් පසු අඩු තොරතුරු ඇති ඡායාරූප හෝ ලේඛන පුරවා දීමේ අවදානම ගැන අවධානයක් ලබා දේ.
- ශ්රී ලංකාවේ පුරාතන කලාපයන්, නගර පුරාවිද්යා ව්යාපෘතිවල නිවැරදි දත්ත රැස් කිරීමේ වැදගත්කම තේරුම් කරවයි.
- දේශීය AI සංවර්ධකයන්ට තොරතුරු පුරවා දීමේ අඩුපාඩු හඳුනාගෙන, නව API, මෝඩල පද්ධති නිර්මාණය කිරීමට උදව් කරයි.
ඉදිරියේදී, AI තාක්ෂණය භාවිතා කරන විට, මූලික තොරතුරු සත්යතාවය පරීක්ෂා කිරීම අත්යවශ්ය වේ. එසේ නොකළහොත්, අතීතය පිළිබඳ වැරදි අවබෝධයක් ජනමාධ්යයට හුවමාරු විය හැක.
අවසන් වශයෙන්, AI නව දෘශ්ය අත්දැකීම් ලබා දුන්නත්, තොරතුරු අඩුවීම නිසා එය අසත්ය ප්රතිඵල පෙන්වීමට ඉඩ ඇත. ඒ නිසා තාක්ෂණය භාවිතා කරන සැමට “දත්ත සත්යතාවය” පරීක්ෂා කිරීම අත්යවශ්ය බව අවධාරණය කළ යුතුය.
