කේත ලෝකයේ නව තාක්ෂණයක් දැන් බ්රවුසරයේම ක්රියාත්මක වීමෙන්, ගේම් සකස්කාරකයන්ට බ්ලොක්චේන් ආරක්ෂාව එක්කර ගත හැකි වෙලා. Dario Dash නමින් හැදුව එම ගේම් එක, ක්රමලේඛකයාගේ ස්කෝර් එක සත්යාපනය කරගැනීමට Groth16 සාධකය භාවිතා කරයි.
මෙම ගේම් එක Dusk නෙට්වර්ක් මත ක්රියාත්මක වන smart contract එකකට සම්බන්ධයි. ක්රීඩකයා බ්රවුසරයේ ගේම් එක ක්රීඩා කරලා, රැංකඩ් රන් එක අවසන් වුනාම, එම පරිසරය තුළම සාධකයක් (proof) නිර්මාණය කර, එය contract එකට යොමු කරයි. Contract එක එම සාධකය පරීක්ෂා කර, පරිශීලකයාගේ ලිපිනයට බැඳී, seed එක නැවත භාවිතා නොවූ බව තහවුරු කර පසු, ලීඩර්බෝඩ් එක අළුත් කරයි.
ඇත්තටම, “ස්කෝර් එක” එකක් පමණක් සත්යාපනය කළොත්, ඕනෑම අයෙක් ඕනෑම අගයක් යොමු කළ හැක. ඒ නිසා, Dario Dash ගේම් එකේ සාධකය, ක්රීඩකයාගේ චලනය, ලෑල්ල, අබාධිත මාරු, අයිතම එකතු කිරීම, හා ගේම් අවසන් තත්වය සියල්ල අන්තර්ගත කරයි. එමෙන්ම, සාධකය එම ගේම් එක පවරන ලිපිනයටද බැඳී, අනෙක් අයගේ සාධකයක් පිටපත් කර ගැනීමේ අවස්ථාව අවහිර කරයි.
ශ්රී ලංකාවට ඇති වැදගත්කම
ශ්රී ලංකාවේ නවතම තාක්ෂණික උපාය මාර්ගයන් සොයන සංවර්ධකයින්ට, බ්රවුසර-අඩංගු ZK (Zero Knowledge) සාධකය භාවිතා කිරීම නව අවස්ථාවක්. මෙය සිදු කරන්නේ:
- ඉගෙනුම: විශ්ව විද්යාල, තාක්ෂණික පාඨමාලා වලට ZK සංකල්ප, Circom, WebAssembly වැනි නව පද්ධති අධ්යයනයට උදව් වේ.
- ව්යාපාරික නවෝත්පාදනය: ගේම්, ලීඩර්බෝඩ්, හෝ ඕනෑම සමාජ-අඩංගු අඩවි සඳහා සත්යාපිත ලේඛන (proof) භාවිතා කර, වංචා රහිත පාරිභෝගික විශ්වාසය ගොඩනැගිය හැක.
- ආර්ථික වර්ධනය: බ්ලොක්චේන් හා ZK තාක්ෂණය සමඟ නිර්මාණය කරන ලද නිෂ්පාදන, ග්ලෝබල් වෙළඳපලේ තරඟකාරීත්වය වැඩි කරයි.
මෙම ක්රමය තාක්ෂණිකව සංකීර්ණ වුවත්, GitHub හි මුළු කේතයම විවෘතව ඇති බැවින්, ශ්රී ලංකාවේ ඩිවෙලපර් කණ්ඩායම් ඒකකයක් ගොඩනැගීමට, හෝ විශ්වවිද්යාල පර්යේෂණයකට මූලික පදනමක් වශයෙන් භාවිතා කළ හැක.
සමහර පරිශීලකයන්ට සාධක නිර්මාණය සඳහා 10-60 තත්පර ගතවෙයි, ප්රූවින් යතුරු ගොනුව 200 MB පමණයි. එය බ්රවුසරයට බාගත වීම අඩු නොවුණත්, තාක්ෂණික සීමා දැක්වීමේ සැබෑ උදාහරණයක්. ඉදිරියේදී, මේ වැනි ZK‑ගෙම් තාක්ෂණය වේගවත්, කුඩා ප්රූවින් යතුරු සමඟ ඉදිරියට ගෙන යාමේ අපේක්ෂාව ඇත.
අවසන් වශයෙන්, බ්රවුසර-මූලික Groth16 සාධකය, ක්රීඩා ලීඩර්බෝඩ් වල වංචා අවහිර කිරීමේ නව පාරදර්ශකයක් ලෙස, තාක්ෂණික නවෝත්පාදනයේ ගමනේ අලුත් මොළයක් සලසයි.
