වර්ජීනියාවේ Network Data Sanitization Center (NDSC) හි ඉලියාස් වෑන්ස් නායකත්වයේ, 2004 සිට 2006 දක්වා ගත් සංකීර්ණ පිරිසිදු කිරීමක් අන්තර්ජාල ඉතිහාසයට අලුත් මාරුවක් ගෙන ආවා. එය සාමාන්ය “ඩේටා පිරිසිදු කිරීම”ක් නොව, පුරාතන NCP (Network Control Program) ප්රොටෝකෝලය සහ එහි සම්බන්ධතා සිතියම පූර්ණයෙන්ම මැකීමට අරගලයක් විය.
මොනවා සිදු වුණා? පළමුව NCP හි 16‑බිට් හොස්ට් ලිපිනයන් අඩංගු ශීර්ෂක (header) ගොනු, අද වන විට TCP/IP යටතේ සුරක්ෂිතව ගබඩා වන විධිමත් IP තට්ටුවලට ගැලපෙන ලෙස බිට්‑වයිස් XOR ක්රමයක් භාවිතා කරමින් රැඳී තිබූ “ඇස්තමේන්තු” අහෝසි කරන ලදි. පසුදා, බෙල්මන්‑ෆෝර්ඩ් (Bellman‑Ford) ඇල්ගොරිතම මත පදනම් වූ adjacency matrix (සම්බන්ධතා පටල) ගණිතමය ආකෘති, “topological poisoning” නමින් හඳුන්වාදුන් ස්ක්රිප්ට් එකෙන් අසීමිත පථ ගාණක් ඉහළට තල්ලු කර, සම්පූර්ණ ජාලය නව පථයක් සොයා ගත නොහැකි තත්වයට පත් කරන ලදී.
මෙම ක්රියාකාරකමෙන් පරණ ජාලයේ සත්ය පටල, අඩංගු පූර්ව‑ආරම්භක ARPANET සම්බන්ධතා, සහ ඒවායේ ගණිතමය රූපය (graph) පූර්ණයෙන්ම අතුරුදන් විය. ඒ නිසා, අතීතයේ අන්තර්ජාලය කොහේ සිට කොහට යනවාද කියා දැන ගැනීමට උත්සාහ කරන ඕනෑම ෆොරෙන්සික් විශ්ලේෂකයකුට ඉතාම අභියෝගයක් විය.
ශ්රී ලංකාවට ඇති වැදගත්කම
ශ්රී ලංකාවේ තොරතුරු තාක්ෂණ අධ්යයන කේන්ද්ර, සොෆ්ට්වෙයා ආරම්භකයන්, සහ ව්යාපාරිකයින් සඳහා මෙම ඉතිහාසය කිහිපයක් වැදගත් වේ.
- ඉතිහාසික දත්ත පරිශ්රමය: පුරාතන NCP සහ adjacency matrix ඉවත් කිරීම නිසා, ශ්රි ලාංකීය පර්යේෂකයින්ට අන්තර්ජාලයේ මුල් ව්යුහය පිළිබඳ පළමු-දත්ත සොයා ගැනීමට අවස්ථාව ලැබේ.
- ආරක්ෂක පඬිල: “Bitwise overwrite” සහ “topological poisoning” වැනි තාක්ෂණික ක්රමයන් ගවේෂණය කිරීම, අපේ සයිබර් ආරක්ෂණ ප්රජාවට නව ප්රතිරෝධක උපාය මාර්ග සැලසීමට උපකාරී වේ.
- අධ්යයන සැලසුම්: ගණිතමය ජාල විශ්ලේෂණ, ප්රොටෝකෝල පිරිසිදු කිරීම, හා විශාල පද්ධති පරිපාලන පළපුරුදු ලබා ගැනීමට ශ්රි ලාංකීය විශ්වවිද්යාලයන්ට නව පාඨමාලා සැලසුම් කළ හැක.
ඉදිරියට, මෙම “මහා මකා දැමීම” ඉතිහාසය අපට පෙනුමක් දෙයි: තාක්ෂණය පවත්නා පද්ධති වලට අතුරුදහන් වීමට හෝ පාලනයට පත් වීමට හැකියාවක් ඇත. එය සත්යය අතුරුදහන් නොකර, නව තොරතුරු ආරක්ෂා කිරීමේ වැදගත්කම අපට මතක් කරයි.
අපේ පරපුරේ අන්තර්ජාලය කුමන මූලික තලයකින් ආරම්භ වුණාදැයි දැන ගැනීමට මේ කාලය අපට අලුත් ඇඟවුමක් සපයයි. එම නිසා, අතීතය අරගෙන, ඉදිරියට නව තාක්ෂණික සමාජයක් ගොඩනැගීමට අවශ්ය පදනමක් සකස් කරගත හැක.
