ලිනක්ස් භාවිතය අමාරු කියලා බොහෝ අය කියනවා, ඒත් එහි හේතුව බොහොමයක් වෙන්නේ කමාන්ඩ් පදයක් මතක තබා ගැනීමට උත්සාහ කිරීමයි. කිහිප දිනකින්ම බොහෝ කමාන්ඩ් අමතක වෙලා, ඉගෙනීම අත්හැරීමට සිදුවෙයි.
ඉතින් මේ ලිපියෙන් කියවන්නෙ, කමාන්ඩ් මතක තබා ගැනීමේ හැසිරීමක් නතර කර, සංකල්ප අවබෝධය මත පදනම් වූ ඉගෙනුම් ක්රමයක් අනුගමනය කරනවා නම් ලිනක්ස් ඉතාම සරලයි කියලා.
ලිනක්ස් ඉගෙනීමේ නව ක්රමවේද
1. කමාන්ඩ් මතක තබා ගැනීම නවතා, අවශ්යතාවය අනුව ඉගෙනීම – "ls", "pwd", "cd" වගේ කමාන්ඩ් ගණනාවක් මතක තබා ගැනීමට නොයයි. ඔබට ව්යාපෘතියක් ගොඩනැගීමට අවශ්ය වෙලා එම කමාන්ඩ් භාවිතා කරන්නේ නම්, එම වෙලාවේම අරගෙන ඉගෙන ගන්න.
2. ප්රායෝගික ගැටළුවක් විසඳමින් ඉගෙනීම – "cp -r project backup" වැනි කමාන්ඩ් එකක්, ඔබේ පෞද්ගලික ව්යාපෘතියේ ගොනුවක් පිටපත් කරගැනීමට අවශ්ය වේලාවේම අරගෙන අත්හදා බලන්න. ගැටළුව විසඳා අවසානයේ මතක තබා ගත හැකිය.
3. ලිනක්ස් මුලික සංකල්ප හතරක් අඳුනාගැනීම – ගොනු, ෆෝල්ඩර, අවසර (permissions) සහ ප්රොසෙස් (processes). මේවා පසුබැසීමක් නැතිව හඳුනාගත් පසු, බොහෝ කමාන්ඩ් භාවිතය තේරුම් ගත හැකිය.
4. විශාල cheat sheet වලට යොමු නොවීම – අවශ්ය කමාන්ඩ් එකක් පමණක් අද දවසේ පරීක්ෂා කරගැනීම, දිනපතා සුළු ප්රගතියක් ලබා දේ.
5. කුඩා ව්යාපෘති ගොඩනැගීම – පුද්ගලික වෙබ් අඩවියක්, බ්යැක්අප් ස්ක්රිප්ට් එකක්, Docker container එකක්, Nginx සර්වරය, SSH remote access, cron backup වැනි ව්යාපෘති ඔබට ලිනක්ස් මූලික දැනුම ස්වයංක්රීයව ගොඩනැගීමට උදව් කරනවා.
6. දෝෂ පණිවිඩ කියවීම – "Permission denied" කියලා පණිවිඩයක් ලැබුනොත්, ගොනුවේ හිමිකම, අවසර, මාර්ගය යන කරුණු පරීක්ෂා කරන්න. ලිනක්ස් බොහෝවිට නිවැරදි වැරදි හඳුන්වා දෙයි.
7. කමාන්ඩ් එකක් ක්රියාත්මක කිරීමට පෙර අර්ථය තේරුම් ගන්න – "sudo chmod -R 777 /" වැනි කමාන්ඩ් එකක්, chmod, -R, 777, / යන අර්ථය නොදැන අහඹු ලෙස ක්රියාත්මක කිරීමෙන් පද්ධතියට නුසුදුසු අනිවාර්ය තත්ත්වයක් ඇති විය හැක.
8. දිනපතා 10-15 මිනිත්තු පුරුදු කරගැනීම – ෆෝල්ඩර සකස් කිරීම, ෆයිල් සොයන්න, ප්රොසෙස් පරීක්ෂා කිරීම වැනි කාර්යයන් නිතර කරන්නේ නම්, කුඩා පියවරෙන්ම විශාල දැනුමක් ගොඩනැගිය හැක.
ශ්රී ලංකාවට ඇති වැදගත්කම
ලිනක්ස් පදනම් කරගත් තාක්ෂණික දැනුම, ශ්රී ලංකාවේ තාක්ෂණික පවුලේ ඉගෙනුම් ක්රමයට නව හරිතයක් ගෙන එයි. පළමු තරඟකාරී ආයතන, ස්ථානීය සොෆ්ට්වේයාර් සමාගම්, සහ විශ්ව විද්යාල සිසුන්ට ලිනක්ස් පරිසරය අත්හදා බැලීමෙන්, DevOps, Cloud, Cyber Security වැනි අධික ඉල්ලුමක් ඇති වෘත්තීය ක්ෂේත්රවලට සූදානම් විය හැක. රජයේ ICT ප්රජාතන්ත්රවාදී වැඩසටහන් වලට, ලිනක්ස් භාවිතය අඩු පිරිවැයෙන් සර්වර, දත්ත ගබඩා, AI පරිසරය ආදිය සකස් කිරීමට උපකාරී වේ. එසේම, ස්ථානීය ව්යාපාරිකයන්ට ලිනක්ස්-අධාරිත සොෆ්ට්වේයාර් විසඳුම් භාවිතයෙන් පිරිවැය අඩු කර, ගුණාත්මක සේවාවන් ලබා දීමට හැකියාව ලැබේ.
ලිනක්ස් ඉගෙනීමේ වැරදි රිතිවලින් මුදාගැනීම, ඔබේ වෘත්තීය ගමනට නව මාවතක් විවර කරයි. අදම කුඩා ව්යාපෘතියක් අරඹන්න, දෝෂ පණිවිඩ කියවන්න, දිනපතා අත්හදා බලන්න – ලිනක්ස් ඔබේ අතේ!
