කලවාඩි AI හා cloud සේවාවන්ගේ ඉල්ලුම වැඩිවීමත් සමඟ, දත්ත මධ්යස්ථාන වඩාත් අත්යවශ්ය වේ. ප්රදේශීය ජනතාවට මේ ආකාරයේ ඉදිකිරීම් ජල සම්පත් මත කෙසේ බලපෑම් කරනවාද යන්න ගැන අවධානයක් ඇත. Microsoft 2000 දශකයේ පළමු දත්ත මධ්යස්ථාන ඉදිකිරීමේ සිටම ජල කළමනාකරණය ප්රමුඛත්වයට ගෙන තිබේ, ඒක දැන් ඒකකයේ මූලික අරමුණක් බවට පත්ව ඇත.
Microsoft පවසන්නේ 2000 දශකයේ පළමු පරම්පරාවේ දත්ත මධ්යස්ථානවල ජල පරිභෝගය 2.3 L/kWh සිට 2025 දක්වා 0.27 L/kWh දක්වා අඩු කරමින්, සම්පූර්ණයෙන්ම 90% කින් ඉතිරි කර ඇත. 2030 දක්වා ජල‑තීව්රතාවය 40% අඩු කිරීමේ ඉලක්කය තබාගෙන, 2025 වන විට 25% අඩු කර තිබේ. FY25 වසරේ Microsoft සිය ගෝලීය මෙහෙයුම් තුළ ජල‑ධනාත්මක (water‑positive) බවට පත්වීමේ මූලික සම්මතයක් සපුරාලි.
මෙම සාර්ථකත්වය අධික කාර්යක්ෂම chillers, උෂ්ණත්ව‑ආධාරිත වාතය‑කූලීකරණය, හා නවතම සීලින්‑තට්ටු (chip‑level) සීලින් පද්ධති මගින් සිදු කර ඇත. 2008 සිටම සෘජු වාතය‑කූලීකරණය (evaporative assist) භාවිතා කර, උෂ්ණත්වය 85°F (29.4°C) ඉක්මවා ගිය විට පමණක් ජලය භාවිතා කරන ලදී. උතුරු යුරෝපයේ වසර පුරා ජල අවශ්යතාවයක් නොමැති අතර, ඩබ්ලින්, ඇම්ස්ටර්ඩෑම් වැනි සීතල ප්රදේශවල 5% කට අඩු, වර්ජිනියා 10% සහ ෆිනික්ස් 40% කාලය තුළ ජලය භාවිතා වේ. 2025 දක්වා 90% දත්ත මධ්යස්ථාන පද්ධති අඩු‑ජල හෝ ශූන්ය‑ජල කූලීකරණය භාවිතා කරයි.
ශ්රී ලංකාවට ඇති වැදගත්කම
ශ්රී ලංකාවේ තාක්ෂණ ශිෂ්යයන්, සංවර්ධකයන් සහ ව්යාපාරිකයන්ට Microsoftගේ ජල‑කාර්යක්ෂම මූලධර්ම අධ්යයනය කිරීමෙන් ඉගෙනගත හැකිය. ප්රදේශයේ දත්ත මධ්යස්ථාන නිරමාණය කරන සමාගම්ට පහත වාසි ලැබෙනු ඇත:
- ජල පරිභෝගය අඩු කිරීම – ජල හිඟ ප්රදේශවල පවා කාර්යක්ෂම කූලීකරණ පද්ධති යොදා ගත හැක.
- විදුලි පාරිභෝගය අඩු කිරීම – උෂ්ණත්ව‑ආධාරිත chillers මගින් බලශක්ති පිරිවැය අඩු වේ.
- පරිසර හිතකාමී සමාජයක් – ජල‑ධනාත්මක ව්යාපාරික ආකෘතියක් ගොඩනඟා ගත හැක.
- අධ්යාපන සහ පර්යේෂණ අවස්ථා – ශිෂ්යයන්ට ජල‑කාර්යක්ෂම තාක්ෂණය පිළිබඳ නව පර්යේෂණ කටයුතු සිදු කළ හැක.
දේශීය දත්ත මධ්යස්ථාන ක්ෂේත්රය Microsoftගේ නවීන කූලීකරණ තාක්ෂණයන් අනුගමනය කරන්නේ නම්, ජල හිඟය නිසා ඇතිවන වියදම් සහ පරිසර පීඩනය අඩු කර, දේශීය ආර්ථිකයට ද අතිරේක වටිනාකමක් ලබා දීමට හැකියාව ඇත.
Microsoft 2030 දක්වා ජල‑ධනාත්මක වීමේ අරමුණ තවත් මඟ පෙන්වයි. එය ගෝලීය තාක්ෂණ සමාගම් සඳහා නව ප්රමිතියක් සකස් කර, ශ්රී ලංකාවටත් තිරසාර දත්ත මධ්යස්ථාන නිර්මාණය කර ගැනීමට උපකාරී වනු ඇත.
