සමහර වෙලාවේ "පස්සෙට පසු පිරිසිදු කරමු" කියලා ඉංජිනේරුවන් කියනවා. ඒ වචනයේ පසුබැසීමේ හේතුව, සරල පෙනෙන යෙදුමකට පසුපස සංකීර්ණතා රහස්ව රැගෙන යන කෙනෙකු සිටීමයි. මේ ලිපියෙහි අපි එම සංකීර්ණතා අභියෝගය කළමනාකරණය කරන නීති හතරක් විස්තර කරනවා.
කේත ලේඛන හෝ මෙවලම් වලින් නොව, දශක ගණනක් පුරා පද්ධතිවලින් පෙනෙන මූලික නීති මගින් ඉංජිනේරුවන් මේ බර අරගෙන යනවා. මෙහිදී අලුත්ම හෝ පරණම නීති කුමක්ද, ඒවා කෙසේ අපගේ වැඩට උපකාරී වෙයි කියලා බලමු.
Tesler's Law – සංකීර්ණතා කිසි විටෙකත් අතහැර නොහැක. එක් එක් යෙදුමකට අඩුම සංකීර්ණතා මට්ටමක් තියෙනවා, ඒක ඉවත් කරන්න බැරිවෙයි. එය කොහේද යැයි කියන්නේ, කාර්යභාරය කවුරුන්ගේ බර වෙයි? අඩුම පරිශීලක අත්දැකීම ලබාදීමට, උසස් ඉංජිනේරුවන් ඒ බර එකම, හොඳින් පරීක්ෂා කළ ස්ථානයකට මාරු කරති.
Gall's Law – සාර්ථක පද්ධතියක් සරල පද්ධතියක් වෙතින් වර්ධනය වෙයි. මුලින්ම සංකීර්ණ පද්ධතියක් නිර්මාණය කරලා පසුකාලීනව ඒක වැඩ කරනවා බවට පත් කරගන්න බැහැ. ප්රථමයෙන් ක්රියාත්මක වන මොනොලිත් එකක් තනන්න, ඒක වැඩ කරන තුරු ඒකම තබා, පියවරෙන් පියවරෙන් සේවා විශාල කරන්න. මේ ආකාරයෙයි දිගුකාලීනව පද්ධතියේ විශ්වාසය තහවුරු වන්නේ.
Conway's Law – සංවිධානයේ සන්නිවේදන ව්යුහය කේත ව්යුහයට පරිවර්තනය වෙයි. එකිනෙකට අඩු සම්බන්ධතා ඇති කණ්ඩායම් දෙකක් වෙනම සේවා දෙකක් නිර්මාණය කරයි, ඒ අතර අමුතු, ආරක්ෂිත API එකක් ඇති වෙයි. එ්කින් පෙනෙන්නේ කණ්ඩායම් අතර සම්බන්ධතාවයයි. ඉලක්කය වන්නේ, අවශ්ය ආකෘතියේ API එකක් ලබා ගැනීමට පළමුව කණ්ඩායම් සංවිධානය සැලසුම් කරගැනීමයි.
Hyrum's Law – සොෆ්ට්වේයාර් එකේ හැසිරීමේ සෑම පරිසරයකම (runtime) එකම ක්රියාකාරිත්වය පෙන්වයි. එම නීතිය පරික්ෂා කිරීමේදී, අඩුම වෙනසක් පවා කේතය බිඳදෙයි. එබැවින්, ඉදිරිපත් කරන API එකක් ස්ථාවරව, පරීක්ෂා කර, අනතුරු අඩු කරගෙන යාම අත්යවශ්යය.
මෙම නීති හතරම ඉංජිනේරුවන්ට “කොහේ සංකීර්ණතාවය තබාගත යුතුද”, “කොහේ සිට ආරම්භ කරගත යුතුද” කියලා මඟ පෙන්වයි. ඒ නිසා කේතයේ ගුණාත්මකභාවය, නඩත්තු පහසුව, සහ පරිශීලක අත්දැකීම ඉතාමත්ම ඉහළ යයි.
ශ්රී ලංකාවට ඇති වැදගත්කම
- සිසුන්ට මූලික සංකල්පයක් ලෙස සංකීර්ණතා කළමනාකරණය ඉගෙනගත හැකිය.
- ලෝකය පුරා සමාන නීති අනුගමනය කිරීමෙන්, ශ්රී ලංකාවේ තාක්ෂණ ව්යාපාරයන්ට ජාත්යන්තර තරඟකාරීත්වයක් ලැබේ.
- ඉංජිනේරුවන්ට කේතය පරිභෝගික-හිතකරව නිර්මාණය කර, නඩත්තු වියදම අඩු කර ගැනීමට උපකාරී වේ.
- සංවිධානාත්මක වශයෙන් කණ්ඩායම් සම්බන්ධතා නිවැරදිව සැලසුම් කිරීමෙන්, ප්රොජෙක්ට් විලාසිතා වේගවත් වේ.
- API සහ සේවා ව්යුහය ස්ථාවර කරගැනීමෙන්, දේශීය ක්ලවුඩ් සේවා හා AI යෙදුම් සඳහා මූලික පදනමක් සකස් වේ.
අවසන් වශයෙන්, මේ නීති පසුබැසීමෙන් පෙනෙන සංකීර්ණතා හඳුනාගෙන, ඒවා නිසි තැනකට මාරු කිරීමයි. ඒක පරිශීලකයාට “සරල” අත්දැකීමක් ලබා දෙනු ඇත, ඒත් ඒ “සරලත්වය” පසුපස ඉංජිනේරුවකුගේ මහත් උත්සාහයකින් පිරී ඇත.
