යුරෝපීය සංගමය (EU) 2028‑2034 කාලය සඳහා අයවැය වැඩි කිරීමට නව පියවරක් ගෙන ඇත. අතිධනිකයින්ගේ සම්පත්, ක්රිප්ටෝ ගනුදෙනු සහ කාබනික බදුවලින් ලැබෙන අදායමක් EU අයවැයට එක් කිරීමේ සැලැස්ම ඉදිරිපත් කර ඇත.
EU අයවැය වර්තමානයේ සාමාජික රටවල්ගේ ජාතික ආදායම් (GNI) මත පදනම්ව ගණනය කරන ලද බදු, VAT සහ කස්ටම් ගාස්තු වලින් පිරිනමයි. මේ ආකාරය රැකගත් පිරිස්වල බර වැඩි කරන අතර, රටවල් අතර අයවැය පිළිබඳ ගැටලු වැඩි කරයි. නව යෝජනාවෙන් අතිධනිකයින් (€100 මිලියනයට වැඩි සම්පත) මත අඩුතම බදු, ක්රිප්ටෝ ගනුදෙනු බදු, සහ කාබනික සීමා බදු (CBAM) අදායම EU අයවැයට සෘජුවම යොමු කරන බවයි.
මෙම නව ආදායම් මාර්ගය “නව මුදල්, නැවත නොපැවතීම” යන සංකල්පය මත පදනම්ව ඇත. ඒ කියන්නේ, මේ බදු රටවල්ගේ අන්තර්ගත බජට් වලින් නොගනී, නව මුදලක් EU අයවැයට එක් කරයි. එමඟින් EU වාණිජ, ඩිජිටල් පරිවර්තනය, පරිසර හරිතාභිමානය, සහ ආරක්ෂාව සඳහා අවශ්ය වියදම් සපුරාලීමට ඉඩ ලැබේ.
ශ්රී ලංකාවට ඇති වැදගත්කම
ශ්රී ලංකාවේ තාක්ෂණ විද්යාලීන, සංවර්ධකයින් සහ ව්යාපාරිකයින්ට EU නව බදු සැලසුම් කිහිපයක් ප්රයෝජනවත් වේ:
- කාර්යබහුල තාක්ෂණ අධ්යාපනය: EU නව මුදල් පාරිභෝගික පරිසර හා ඩිජිටල් පරිවර්තනය සඳහා අරමුදල් ගෙවීමේදී, ශ්රී ලංකාවේ විශ්වවිද්යාල සහ පුහුණු මධ්යස්ථානවලට අන්තර්ජාතික හවුල්කාරීත්වය සහ පර්යේෂණ අරමුදල් ලැබීමට අවස්ථාව ලැබේ.
- ක්රිප්ටෝ සහ FinTech ව්යාපාර: EU ක්රිප්ටෝ ගනුදෙනු බදු නව නීතිකරණයක් හඳුන්වා දීම නිසා, ශ්රී ලංකාවේ FinTech ස්ටාර්ට්‑අප්ස් සඳහා නව නියමයන් පිළිබඳ දැනුම ලබාගෙන, ජාත්යන්තර වෙළඳපලට පිවිසීමට මඟ පෙන්වයි.
- ව්යාපාරික ආයෝජන: EU කාබනික බදු ආදායම පරිසර හරිතාභිමානයට යොමු කිරීමෙන්, ශ්රී ලංකාවේ හරිත තාක්ෂණ, නව්ය ශක්තිය, සහ පිරිසිදු උත්පාදන ව්යාපාර සඳහා EU අරමුදල් හා අන්තර්ජාතික සමාජගතත්වය ලැබේ.
එමෙන්ම, EU නව බදු මාර්ගය රටවල් අතර අයවැය ගැටළු අඩු කර, සමාන්ය ජනතාවට බර අඩු කරයි. මේ නිසා ශ්රී ලංකා රජයට සහ පෞද්ගලික අංශයට EU සමඟ හවුල්කාරීත්වයෙන් නව ව්යාපාරික අවස්ථා සොයාගැනීමට ඉඩ ලැබේ.
EU අයවැය වැඩි කිරීමේ මෙම නව මඟ, ගෝලීය පරිසර හා තාක්ෂණ ප්රවණතාවයන් සමඟ සම්බන්ධ වී, ශ්රී ලංකාවට නව ආර්ථික, අධ්යාපනික, තාක්ෂණික අවස්ථා සපයයි.
