ෆ්ලොක් (Flock) කැමරා පද්ධතියේ ගුප්ත නිරීක්ෂණ ක්රමය ගැන කනස්සල්ලට පත්වූ 77 හැවිරිදි රෙපබ්ලික්කන් පුරවැසි කාල් ගන්, ෆ්ලෝරිඩාවේ සෙන්ට් පීට්රස්බර්ග් නගරයේ තම නිවස අසළ ඉදිකර ඇති 12 අඩි උසක පෝල් එකට සයින් එකක් දාලා, සෘජුවම කැමරාවේ ඉදිරියට ඉදන් හිඳිමින් තනි විරෝධයක් පෙන්වා දුන්නා.
ඔහුගේ සයින් එකේ ලියැවුණේ “DOWN WITH FLOCK CAMERAS” යන වචනයි. ගන් කියා සිටියේ, “මෙම කැමරා පද්ධතිය අපගේ ගුප්ත තොරතුරු එකතු කර, අපව නිරීක්ෂණයට ලක් කරයි. මාගේ පෞද්ගලිකත්ව අයිතිය රැක ගැනීමට මට අවශ්යය.” කියා, අධිකාරියට එරෙහිව කටයුතු කරන බව ප්රකාශ කළේය.
කැමරාව පද්ධතියේ විශේෂත්වය නම්, එය රියදුරු ලයිසන් පුවරුව ස්වයංක්රියව කියවා, AI මගින් රථ වර්ගය, වර්ණය, අලංකාර ලේබල වැනි තොරතුරු ගොඩනැගී, සියලුම දත්ත එකම දත්ත ගබඩාවකට එක් කරන බවයි. පොලිසියට රට පුරා 100,000 ක කැමරාවන් අතරින් සෙවීම, හොරා හෝ අපරාධීන්ගේ ගමන් මාර්ග හඳුනා ගැනීම සලස්වයි. එය නීතියට අභියෝගයක් වන අතර, ප්රදර්ශනකරුවන්, පසුගිය ආදරය කරන අය, හෝ අනිත් පිරිස්වලටත් නිරීක්ෂණය කිරීමේ උපකරණයක් බවට පත් වේ.
ගන්ගේ ප්රදර්ශනයට සමීපව, අහඹු අයෙක් වැසි වැලක් සහ තණ්හා බීමක් ගෙන එමින් සහය දුන්නා. ගමන් කරන රියදුරන් හෝ හොන් කරමින් ඔහුට මනාපයක් පළ කළහ. දෙදෙනෙකු වූ පොලිස් රථ වාහන එහි පැමිණ, 10–15 මිනිත්තු කාලයක් ගෙන්වා පරීක්ෂා කළ පසු පසුගියෙහි පිටව ගියේය.
ශ්රී ලංකාවට ඇති වැදගත්කම
ශ්රී ලංකාවේ නගර මට්ටමින් නිරීක්ෂණ කැමරා පද්ධති දියුණු වෙමින් පවතී. එවැනි AI‑අධාරිත පද්ධති රජයේ නීති, පෞද්ගලිකත්වය, සහ දත්ත ආරක්ෂණයට ගැඹුරු අභියෝගයක් ගෙන එයි. අපේ තාක්ෂණ ශිෂ්යයන්ට, මේ වගේ නිරීක්ෂණ තාක්ෂණය කෙරෙහි නීතිමය හා නීතිවිරෝධී පැතිකඩ පිළිබඳ අවබෝධයක් ලබාගැනීමට උදව් වේ.
- දත්ත ආරක්ෂණය: AI මගින් ලයිසන් පුවරුව, රථ වර්ගය වැනි තොරතුරු එකතු කිරීමේ ආධාරකය ගැන දැනගැනීම, දේශීය ඇප්ස් සහ සේවා නිර්මාණයේ ආරක්ෂිත API නිර්මාණයට වැදගත් වේ.
- පෞද්ගලිකත්ව නීති: ගන්ගේ විරෝධය මඟින් පෞද්ගලිකත්ව අයිතිය පිළිබඳ නීතිමය සංවාදයක් ආරම්භ වනු ඇත, එය ශ්රී ලංකාවේ නව නීති පනතකට මූලිකයක් විය හැක.
- ව්යාපාරික අවස්ථා: AI‑අධාරිත නිරීක්ෂණ තාක්ෂණය භාවිතා කරන ව්යාපාරික ආයතන, පාරිභෝගික දත්ත භාවිතය පිළිබඳ පැහැදිලි ප්රතිපත්ති සකස් කිරීමේ අවශ්යතාවය තේරුම් ගත හැක.
අපගේ තාක්ෂණික සමාජය මේ වගේ ගෝලීය නවීනතා අභියෝගය පිළිබඳ අවධානයක් දක්වා, දේශීය නීති, නීතිමය ආරක්ෂාව, සහ තාක්ෂණික නවෝත්පාදන අතර සන්ධියක් සකස් කරගත යුතුය.
කැමරාවන්ගේ නිරීක්ෂණය ඉදිරියටත් තවත් විවාදයට පාත්ර වනු ඇත. නමුත්, පෞද්ගලිකත්වය රැක ගැනීමට නව, අහංකාර නොවන, නීතිමය ක්රියාමාර්ගයක් ලෙස ගන්ගේ විරෝධය සැලකිය යුතුයි.