අමසෝන් සමාගම තම නව LEO (Low‑Earth Orbit) සටෙලයිට් කන්ස්ටෙලේෂන් සඳහා FCC වෙත අයදුම් පත්රයක් ඉදිරිපත් කරමින්, 2028 දී ලෝක පුරා ජංගම දුරකථන සම්බන්ධතා ලබා දීමට සැලසුම් කරයි.
මෙම නව සටෙලයිට් ජාලය, සෘජු‑දුරකථන (direct‑to‑device) සේවාවක් ලෙස, කතාබස්, පණිවුඩ, දත්ත හා හදිසි සේවා ඇතුළත් සියලුම පරිශීලක අවශ්යතා සපුරාලීමට ඉලක්ක කරයි. අමසෝන් සමාගම 5,105 කට අධික සටෙලයිට් 2028 දී එළඹෙන්නා බවත්, එයට පෙර 3,200 ක පමණ සටෙලයිට් සමඟ පවත්වා තිබූ මුල් LEO කන්ස්ටෙලේෂන් එකට වඩා දෙගුණයක් පමණ විශාල බවත් පවසයි.
අමසෝන්, Globalstar හි සටෙලයිට් ජාලය අධිගාමී කරගෙන, Apple සමඟ සම්බන්ධතා වැඩිදියුණු කරමින්, ඇපල් උපාංග සඳහා සෘජු‑දුරකථන සටෙලයිට් සේවාවන් ලබාදීමට නව ගමනක් අරඹයි. ඒ අතර, Iridium හි සටෙලයිට් පරාසය (spectrum) භාවිතා කිරීම සඳහා අයදුම් කර ඇති අතර, Rocket Lab විසින් Iridium අත්ගත කිරීමට සැලසුම් කරමින් පවතින තත්ත්වයත් සඳහන් කරයි.
මෙම නව ජාලය, අමසෝන්ගේ LEO ප්ලැට්ෆෝමය හරහා සපයනු ලබන බ්රෝඩ්බෑන්ඩ් සේවාවන්ට අමතරව, විපතේදී හදිසි පණිවුඩ හා ප්රතිචාර කාලය අඩු කිරීමේදීද වැදගත් භූමිකාවක් ගනී. සටෙලයිට්වලින් සෘජු‑දුරකථන සංකේතයන් පූර්ව-සංස්කරණය (processing) කර, පසුදා පෘථිවියට හරවා යැවීමෙන් කාර්ය සාධනය වැඩිදියුණු කරයි.
ශ්රී ලංකාවට ඇති වැදගත්කම
ශ්රී ලංකාවේ නවෝත්පාදන ශිෂ්යයන්, මෘදුකාංග සංවර්ධකයන් හා ව්යාපාරිකයින්ට මෙම සටෙලයිට් ජාලය විශාල අවස්ථා සපයයි.
- දුරස්ථ ඉගෙනුම: ග්රාමීය ප්රදේශවල අන්තර්ජාල සම්බන්ධතා අඩුවෙන්, සටෙලයිට් මාර්ගයෙන් ඉක්මන් දත්ත සම්බන්ධතා ලබාගෙන, ඕනෑම වෙලාවේ අන්තර්ජාල‑කැමරාවක් (online‑classroom) භාවිතා කළ හැකිය.
- ආරක්ෂක හා හදිසි සේවා: කුඩා දුම්රිය, ගුවන් තලය හෝ ගොඩනැගිලි ආදීවලට සෘජු‑දුරකථන සටෙලයිට් සේවාවන් ඇතුළත් කර, විපතේදී හදිසි පණිවුඩ හා SOS සේවාවන් ලබා දිය හැක.
- IoT හා කෘෂි තාක්ෂණය: සෙසු සම්බන්ධතා පද්ධති (IoT) සඳහා විශ්වාසදායී සටෙලයිට් සම්බන්ධතා, කෘෂි උපකරණ, මඩු වැලඳුම් පද්ධති හා නගර මට්ටමේ ස්මාට්‑සැලසුම් (smart‑city) වැනි ක්ෂේත්රවල නව නව නවෝත්පාදන සලස්වයි.
අමසෝන්ගේ මෙවැනි විශාල සටෙලයිට් ජාලය, ශ්රී ලංකාවේ තොරතුරු තාක්ෂණය, අධ්යාපනය හා ආර්ථික වර්ධනය සඳහා නව පාර දිගු කරයි. ඉදිරියේදී මෙම සේවාවන් ප්රදේශීය ජාලයන් සමඟ ඒකාබද්ධව, දුරස්ථ ප්රදේශවල ජීවන තත්ත්වය උසස් කිරීමට සහාය වනු ඇත.
අමසෝන්ගේ 2028 සැලසුම, ලෝක පුරා අන්තර්ජාල‑සම්බන්ධතා අඩු ප්රදේශවල නව ගමනක් ලෙස සැලකෙයි. මෙය ශ්රී ලංකාවේ තාක්ෂණික නවෝත්පාදන සඳහා ප්රබල ආධාරයක් වනු ඇත.
