ජර්මනී පලාස්මා තණකොළේ පරීක්ෂණය: අභ්‍යවකාශ කුණු පෘෂ්ඨය මතුපිටට වැටෙන ආකාරය

ජර්මනියේ විද්‍යාඥයන් පලාස්මා තණකොළේ (plasma wind tunnel) භාවිතා කර අභ්‍යවකාශ කුණු පෘෂ්ඨය ගිලන ආකාරය නිරීක්ෂණය කරති. මෙයින් ලැබෙන දත්ත, ලෝකයේ අඩු පෘථිවී අර්ධගෝල (LEO) තුළ සෑම දිනකම මිනිසුන් විසින් නිර්මාණය කරන නව තාක්ෂණික උපාංගයන් වැඩි වීමත් සමඟ, පෘථිවියට ආපසු වැටෙන කුණු ගණන වැඩිවීමේ ගැටලුවට පිළිතුරු සපයයි.

ගවේශකයින්, පැරණි උපග්‍රහයන්, රොකට් පියවර හා වෙනත් කුඩා කොටස් වැනි අංශකයන් උච්ච තාපමය පලාස්මා තණකොළේ ගිලවා, ඒවා පෘථිවියට ආපසු ඇවිල්මේදී කෙසේ දියර වීමේ රසායනික හා භෞතික ලක්ෂණ පෙනේදැයි පරීක්ෂා කරති. පරීක්ෂණ ප්‍රතිඵල පෙන්වන්නේ, බහුතරයක් විනාශය 60-80 km අතර උසින් සිදුවන බවයි—බැලූම් බෙල්ලන් හෝ ගුවන් යානාට අඩු උස, නමුත් උඩුගත උපග්‍රහයන්ට ඉක්මනින් නොලැබෙන ප්‍රදේශයක්.

ESA (European Space Agency) වාර්තාවක් අනුව, ලෝකයේ දෛනිකව 3 කට වැඩි විශාල උපග්‍රහයන් හෝ රොකට් පියවරන් පෘථිවියේ වායුමණ්ඩලයට ඇතුළත් වෙයි. වසරකට සෑම නව දස ගණනක් පමණ තොගයක් ත්‍රිවිධ අංශකයන් වායුමණ්ඩලයට ඇතුළත් වන අතර, ඒවා අති සුක්ෂ්ම අස්තීන් වශයෙන් පෘථිවියට පතුරයි.

අද වන විට, අභ්‍යවකාශ කුණු වායුමණ්ඩලයට ඇතුළත් වීමේ පරිමාණය තවම අඩුයි. නමුත් SpaceX, Blue Origin, චීනය වැනි සමාගම් අනාගත දශකයේ ලක්ෂ ගණනක උපග්‍රහයන් එලෙසම එල්ලීමට සැලසුම් කර ඇති නිසා, පෘථිවියට ආපසු වැටෙන කුණු ප්‍රමාණය ඉක්මනින් වැඩි වීමට ඉඩ ඇත.

උපග්‍රහ වල ප්‍රධාන වශයෙන් ඇලුමිනියම්, ටයිටේනියම් වැනි ලෝහයන් සමන්විත වන අතර, ඒවා දහනයේදී ඇලුමිනියම් ඔක්සයිඩ් (Al2O3) ලෙස පරිණාම වේ. මෙම ඇලුමිනියම් ඔක්සයිඩ් වායුමණ්ඩලයේ ඔසෝන් පාරිභෝගිකතා හා තාප සමතුලිතතාවය වෙනස් කිරීමේ හැකියාවක් ඇති බව ගවේශකයින් සැලකේ.

ඉහත පරීක්ෂණ, පරිගණක මොඩලින්, දුරස්ථ නිරීක්ෂණයන් හා පළිගැනීම් සමඟ එක්ව, අභ්‍යවකාශ කුණු රසායන විද්‍යාව පිළිබඳ අඩු දැනුම පිරිනමයි. මෙවැනි ගවේශණ පවත්වමින්, පෘථිවියට ආපසු වැටෙන උපග්‍රහ සංඛ්‍යාව තවත් වැඩිවීමේ අවදානම තේරුම් ගත හැක.

ශ්‍රී ලංකාවට ඇති වැදගත්කම

• ශ්‍රී ලාංකීය විශ්වවිද්‍යාල ශිෂ්‍යයන්ට අභ්‍යවකාශ කුණු රසායන විද්‍යාව පිළිබඳ නව පර්යේෂණ අවස්ථා ලැබේ.
• දත්ත මධ්‍යස්ථානයක් (data center) ලෙස කුඩා උපග්‍රහ භාවිතය පිළිබඳ ව්‍යාපාරික නවෝත්පාදන සලස්වීමට හැකියාව ලැබේ.
• අභ්‍යවකාශ තාක්ෂණය, උද්ධමනය, පාරිසරික ආරක්ෂාව යන අංශයන්හි නව නව නිපුණතා ලබා ගත හැකි වේ.
• පරිසර විද්‍යාඥයන්ට වායුමණ්ඩලයේ රසායනික වෙනස්කම් අධ්‍යයනය කර, ජාතික පරිසර ප්‍රතිපත්ති සැලසුම් කිරීමට දායක විය හැක.

අනාගතයේදී, අභ්‍යවකාශ කුණු පෘෂ්ඨය පිළිබඳ තොරතුරු වැඩි වීම, ශ්‍රී ලංකාවේ ඉංජිනේරු, පරිසර හා තාක්ෂණ අධ්‍යයන ක්ෂේත්‍රවල නව අවස්ථා නිර්මාණය කරනු ඇත. මේ වන විට, ලෝක පර්යේෂණයකට සම්බන්ධ වීම, අපගේ තාක්ෂණික දක්ෂතාවය ඉහළ නංවීමට මාර්ගයක් වේ.

කොටසකින්, ජර්මනියේ පලාස්මා තණකොළේ පරීක්ෂණය, අභ්‍යවකාශ කුණු පෘෂ්ඨය පිළිබඳ අපේ අවබෝධය ගැඹුරු කරමින්, ශ්‍රී ලංකා තාක්ෂණික ප්‍රගතියට නව පියවරක් සලසයි.